Miejsca Pamięci w Świętochłowicach

11 Listopada obchodzimy święto odzyskania przez Polskę Niepodległości. W Świętochłowicach odbywać się będą uroczyste obchody tego wydarzenia, jak co roku delegacje złożą też kwiaty i zapalą znicze w miejscach pamięci.
Co to za miejsca? Komu są poświęcone i z jakim okresem historii naszego miasta związane? Warto to sobie przypomnieć.

Fot. Śląski Urząd Wojewódzki

Zobacz galerię zdjęć

Tradycyjnie już, delegacja przechodzi z kościoła, w którym odbywa się msza, pod jeden z pomników pamięci.
11 listopada Msza święta w intencji ojczyzny odbędzie się o godzinie 11.30 w Kościele pod wezwaniem Najświętszego Serca Pana Jezusa w Piaśnikach. Po niej przedstawiciele władz miasta, świętochłowickich instytucji oraz mieszkańcy udadzą się na skwer przy ul. Bytomskiej. Tam, pod pomnikiem, oddadzą hołd powstańcom zamordowanym w tym miejscu podczas I Powstania Śląskiego.

Rok wcześniej oficjalna delegacja przeszła z Kościoła pod wezwaniem Matki Boskiej Różańcowej pod pomnik przy Placu gen. Aleksandra Zawadzkiego w Chropaczowie. Tam, pod głazem z tablicą upamiętniającą poległych w walkach o społeczne i narodowe wyzwolenie zapłonęły znicze, a uczestnicy tych walk wspominali swoich towarzyszy broni.

Gdzie jeszcze składane są w tym szczególnym dniu kwiaty? W naszym mieście jest wiele pomników i tablic poświęconych poległym lokalnym patriotom.

Na godne upamiętnienie wciąż nie mogą się doczekać ofiary filii obozu Auschwitz na Zgodzie. Tablice, które ufundowały ich rodziny zostały zdemontowane w wyniku braku porozumienia co do treści napisów. Kolejna wersja, uzgodniona z Radą Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa okazała się tak niefortunna, że rodziny ofiar zaprotestowały. Po raz kolejny tablice zniknęły, i choć miały się pojawić już w czerwcu, pod bramą na Zgodzie nadal nie ma po nich śladu.

Więcej szczęścia miał pomnik poświęcony Powstańcom Śląskim stojący na placu Słowiańskim w Lipinach. Ten, który możemy aktualnie oglądać, jest rekonstrukcją oryginalnego, odsłoniętego w 1924 r. pomnika, który został zburzony przez hitlerowców we wrześniu 1939 roku.

Również powstańcom poświęcona jest tablica na budynku, w którym w czasie II i III Powstania Śląskiego stacjonowali i gdzie mieścił się sztab 4-tego Królewsko-Huckiego Pułku Piechoty. Dziś w tym gmachu na ul. Bukowego znajduje się Zespół Szkół Ekonomiczno-Informatycznych.

Na ul. Wyzwolenia 11 w latach 1920-1921 znajdował się Komisariat Plebiscytowy. Przypomina nam o tym tablica umieszczona na ścianie budynku.

Kolejne pamiątkowe tablice znajdziemy:
- Na rogu ulic Bytomskiej i 1 maja - poświęcona pamięci Antoniego Rubisza I Edwarda Foita, poległych w III Powstaniu Śląskim
- U zbiegu ulic Metalowców i Bankowej - upamiętniająca miejsce, w którym 6 maja 1921 r. w walce o polskość ziemi śląskiej zginęli Wojciech Stokłosa i Henryk Dyga
- Na budynku byłej Komendy Miejskiej Policji przy ul. Polaka - poświęcona 15 uczestnikom Powstań Śląskich, których z tego gmachu wyprowadzili a następnie zamordowali hitlerowcy.
- Na ul. Wojska Polskiego - upamiętniająca Wincentego Podstawkę, poległego w III Powstaniu Śląskim.

Na cmentarzu parafialnym przy ul. Cmentarnej odnajdziemy wojenny grób zbiorowy ofiar III Powstania Śląskiego, natomiast ofiary obozu na Zgodzie spoczywają w mogile na terenie cmentarza ewangelickiego.

W parku "Mijanka" znajduje się pomnik poświęcony poległym w latach 1919 -1921 oraz ofiarom faszyzmu i stalinizmu. Kilka kroków dalej, przed Miejską Biblioteką Publiczną uczczono pamięć nauczycieli z terenu naszego miasta poległych i pomordowanych w czasie II Wojny Światowej.

Wiele spoczynku odnajdziemy też na miejskich cmentarzach. Groby powstańców, działaczy narodowościowych, kapłanów świętochłowickich parafii, powinny nam zawsze przypominać o trudnej i bolesnej historii naszego regionu.

Pamiętajmy, aby przynajmniej kilka razy w roku zapalić na nich znicze. Tak długo, jak będziemy pamiętać, nie stracimy świadomości własnej historii.

Galeria zdjęć (16): Świętochłowice - Pomniki w Świętochłowicach
fot. Silesia Media, Śląski Urząd Wojewódzki, Wikipedia